dinsdag 13 september 2011 14:11
Waar is de zon?
Onlangs had ik weer eens iets anders dan sport. In de het dagelijks leven zijn het toch auto's en voetbal wat de klok slaat, maar puur voor de hobby (en omdat ik dat begin dit jaar ook geroepen heb) doe ik af en toe ook wel eens wat aan portretfotografie. Verleden week had ik een uitgebreid weekend in België met een hoop andere fotografen en modellen. Maar we gaan nog iets verder terug in de tijd, ik ben nog druk bezig met het afwerken van de foto's van vorig weekend, dus daar kan ik nog niets van laten zien.
Zoals je reeds eerder hebt kunnen lezen, had ik een tijdje terug een strandshoot gepland. In drie settings hebben we toen foto's gemaakt. Twee daarvan op het teras en eentje in het zand. De dag zelf was redelijk zonnig (tussen de dikke wolken door) de temperatuur was niet zo geweldig (een graad of vijftien) en de wind was hard. Niet echt geweldig weer voor foto's, maar foto's maken kan eigenlijk altijd wel. Dus geen reden om het destijds af te blazen.
Bij de strandtent waar we onze spullen neer mochten zetten, gebruikten we de onderzijde van een houten deur als achtergrond voor wat portretten. Deze deur was echter wel naar zee gericht en dat hield in dat hij vol in de schaduw zat. Dat leverde zonder extra poespas dit beeld op:
1/200 - f/6.3 - iso 200 - 300mm - Canon 5D mk II
Dit is dus keihard in de schaduw, geen zomers plaatje. Vrij sfeerloos en eigenlijk gewoon een slechte foto. Ja je kunt hem lichter maken, ja je kunt hem met een wat warmere witbalans maken. Maar we kunnen ook wat zomers licht toevoegen. En dat leverde veel meer op dan wat ik naderhand ook zou moeten proberen in de nabewerking.
Een goed origineel is namelijk het halve werk. Maak je één enkele foto, dan zou je zware nabewerking nog kunnen overwegen, maar als je een probleem ter plekke op kunt lossen, dan is het altijd verstandig om dat te doen.
Stel je voor dat je van deze foto een lekkere zomerse plaat wilt maken. Dan ben je daar de nodige tijd voor kwijt in Photoshop. Bij één foto is dat dus nog te doen. Maar je maakt niet één foto. Je maakt er meerdere. In deze setting heb ik destijds 56 foto's gemaakt. Daarvan heb ik er 6 uitgekozen. Stel dat die alle zes zoals de bovenstaande foto waren gemaakt. Dan had ik in alle zes die foto's een zomerse nabewerking moeten maken. En dat kost bergen met tijd. Waarom zou ik dat doen als ik het dus ook in het origineel al kan?
Kortom, er moest dus iets gebeuren om in het origineel al een zomers plaatje te maken.
Voordat je dan zegt; "Ja, een flitser of een reflectiescherm of weet ik veel wat" moet je je eerst afvragen wat je dus tekort komt.
Het eerste wat ik mis in deze foto is warmte. De warme tinten van de zomer, dat lekkere licht. Dat stralende en sprankelende warme zomergevoel waardoor ik zelf meteen de drang krijg om bier te gaan drinken zeg maar.
Daarnaast zit er in de bovenstaande foto bijna geen schaduw. Logisch, want alles is gemaakt in de schaduw. En als je in het volle zonnetje staat, dan is dat toch even net wat anders. De zon levert in de zomer vaak harde schaduw op. En dat mis ik dus ook. D'r moet dus iets teogevoegd worden
Het eerste punt, de warme temperaturen, is het eerste wat we ons af moeten vragen. Waarmee kun je dat doen? Je wilt licht toe gaan voegen op het model en dat moet warm licht zijn. Je moet dus, als je kiest voor een reflectiescherm, een scherm gebruiken met zeg maar een warme tint. Een gouden scherm, of een deels goud / deels zilver scherm. Dit zou al behoorlijk wat warm licht aan de situatie toevoegen.
Maar een reflectiescherm zou niet echt die harde lichtbron van de zon nabootsen. De schaduwpartijen zouden niet zo geweldig hard zijn. Het reflectiescherm wat we die dag bij ons hadden was redelijk groot en dat zou dus ook veel licht toevoegen. Uitstekend om een grote schaduwpartij in te vullen, maar niet om de zon na te maken. De keuze werd dus al vrij snel bepaald om een flitser toe te voegen.
Waar komt die flitser dan te staan? Zet ik hem op de camera? Zet ik hem ernaarst? Zet ik hem bij het model? Waar O waar?
Om te beginnen, op de camera niet. Het extra toegevoegde licht moest de zon na bootsen. De zon komt niet uit je camera. Da's duidelijk toch? Het zou het licht ook recht op het model werpen en een harde lelijke schaduw op de muur maken. Dat is dus de verkeerde keuze. Daarnaast staat de zon boven ons, dus relatief gelijk op ooghoogte (wat op de camera dus is) is een verkeerde keuze.
Goed, de flitser moet dus ruim boven het model staan, want dat levert een lichtbron op die overeenkomt met het feit dat de zon van bovenop op ons neerslaat.
Ik koos ervoor om de flitser rechts van het model te plaatsen. Zat ik nog met het probleempje van de kleur. Ik wilde een warme lichttint.
Standaard komt een flitser aanzetten met behoorlijk wit licht. Erg koud. Het komt overeen met het licht wat je overdag aantreft. En dat licht is niet echt warm te noemen. En dat wilde ik dus wel.
Dat licht moest dus warm gemaakt worden. Daar zijn verschillende manieren voor. De simpelste is een kleurfilter voor je flitser. Deze zijn trouwens ook erg goedkoop. Het zijn gewoon plastic stukjes die je met klitteband over je flitser zet en dan heb je in een handomdraai een flitser die lekker warm licht afgeeft in plaats van dat koele wit.
Maar dat houd de lichtbron van de flitser nog net zo klein als het oppervlak van je flitser is. En dat zou volgens mij dan weer te hard licht opleveren. Een grotere lichtbron op dezelfde plaats maakt het licht iets zachter. En dat hoefde niet veel groter te zijn. Een oppervlakte wat een keer of 5 groter zou zijn, zou waarschijnlijk al een mooie schaduw opleveren. En daar had ik ook een hulpstuk voor bij.
Ik heb al eerder een stuk geschreven over lichtvormers voor de reportageflitser. Daarin vermelde ik al de Lumiquest 80-20. Deze geeft het licht voor ongeveer 20% recht naar voren en 80% naar boven. Nu leveren ze daar ook inlegstukken voor. Die zorgen ervoor dat dan alles naar voren gaat. En er is ook een goudkleurig inlegstuk.
En daarmee had ik dus een grotere lichtbron die ook nog eens warmer van tint was.
De flitser werd aangestuurd met Pocketwizards. Niet met de nieuwe modellen die TTL-sturing doorgeven, maar gewoon met ouderwetste Plus II modellen. Deze geven alleen het signaal door en verders niets. Je moet je flitser dus handmatig instellen. Geen probleem, want mijn vriendje de lichtmeter stak natuurlijk ook in de tas. Inmiddels beschik ik ook alweer lang en breed over de Pocketwizards die wel TTL-informatie doorgeven. Daar laat ik later nog wel een keer voorbeelden van zien.
En daarmee kon ik dus mijn zonnetje nabootsen. En zeg nu eerlijk, dat levert toch ander beeld op:
1/200 - f/6.3 - iso 200 - 300mm - Canon 5D mk II
Deze foto is veel zomerser dan de eerste. Hij is om te beginnen veel lichter. Correcter belicht. Daarnaast zijn de temperaturen ook veel warmer. Haar mooie blonde haren komen veel beter uit de verf. Door de hoge plaats van de flitser krijgen we ook echt meer schaduwwerking. Tussen d'r haar en d'r gezicht ontstaat een echt schaduwgebied en onder haar gezicht ook. Praktisch niet te zien dat er geflitst is en het lijkt alsof het gewoon echt de zon is.